Monastery:
Kartuzi, Kartuzy (Wniebowzięcie NMP) dissolved

Introduced: 04.09.2013 11:26 | Last update: 11.06.2016 21:51 | Author of description: Marek Derwich

Collapse timeline
  • Foundation / translocation / change of rule / takeover

    1381 r.
  • Restitution

    1589 r.
  • Dissolution executed

    Data faktycznej kasaty: 1823 r.
  • Dissolution częściowa

    Data anulowania kasaty: 09.12.1564 r.
Expand all sections

Name

Main town / village: Kartuzy

Name at the time of dissolution: Karthaus

Other name(s): kaszub. Kartuzë, lit. Kartūzai, niem. Karthaus, ros. Картузы [pol. Kartuzy, ang. Kartuzy], ukr. Картузи [pol. Kartuzy, ang. Kartuzy]

Location

Address, current nationality and administrative affiliation:
  • Kolegiata Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kartuzach (kartuzja), Parafia Rzymskokatolicka pw. WNMP, ul. Klasztorna 3, 83-300, Kartuzy, Polska/[III] Rzeczpospolita Polska, woj. pomorskie, pow. kartuski

Additional location information: gmina wiejsko-miejska Kartuzy

Condition

Condition: zachowany

Existing buildings: zachowane kościół, erem z ok. 1400, refektarz z XV w., cz. wyposażenia

Religious order

Name of the order: Kartuzi

Full Polish name of the congregation: Zakon Kartuzów

Full Latin name of the congregation: Ordo Cartusiensis

Short Latin name: OrtKart; OC

Rite: rzymskokatolicki (katolicki)

Type of congregation: Contemplative

Kind of congregation: męskie, eremickie

Beginnings

Date of foundation / translocation / change of rule / takeover: 1381 r.

Description:

Fundatorem Jan z Różęcina. Mnisi z Pragi.

Początkowo w prow. dolnoniemiecka, od 412 - saska. W XVI w. do nadreńskiej, od 1677 - górnoniemiecka

 

Entity at the time of the dissolution

Legal status: samodzielny

Type of independent entity: kartuzja

Church dedication: Wniebowzięcie NMP

Nationality and ecclesiastical affiliation at the time of dissolution

Country: Prusy (Prusy Książęce, Brandenburgia-Prusy, Królestwo Prus)

Territorial unit: prow. Prusy Zachodnie

Historical region: Pomorze Wschodnie

Archbishopric: warszawskie

Diocese: chełmińska

Dissolution

Kasaty przed 1772
    • Kind: częściowa
    • Data anulowania kasaty: 09.12.1564 r.
    • Description:

      W 1524 r. złupiona przez protestantów. Faktycznie w zarządzie Gdańska. 9.12.1564 kartuzi sprzedali kartuzję z przynależnościami radzie miejskiej Gdańska. 

       

Kasaty 1773-1914
    • Kind: zrealizowana
    • Legal basis:
      • Państwo/Prusy/król Fryderyka Wilhelma III: edykt z 30.10.1810 o kasacie wszystkich klasztorów (Edikt über Einziehung sämmtlicher geistlichen Güter in der Monarchie)
      • Państwo/Prusy/król Fryderyk Wilhelm III: tajny rozkaz gabinetowy z 9.08.1816 (Gabinetsordere v. 9. August 1816)
    • Date of actual dissolution: 1823 r.

Takeover

Przejęcie przed 1772 przez:
  • 1565 r.: Cystersi, Gdańsk-Oliwa (Trójca Święta)
  • Description:

    przez opata Kaspra Geszkowa, mianowanego przez króla Stanisława Augusta w 1564 r. opiekunem kartuzji z pleceniem jej wcielenia do opactwa w Oliwie. Z pozostałych 4 kartuzówdwóch zostało cystersami, a dwóch w 1582 r. gdzieś uciekło.

Restitution

Restytucje przed 1772
    • Date: 1589 r.
    • Description:

      dzięki staraniom bp włocławskiego Hieronima Rozrażewskiego.

Map

Location: exact

Geolocation: 54.3356 18.1915 (hide map)

Sources of studies (including bibliography)