Monastery:
Pijarzy, Podoliniec (św. Stanisław bp i m.) dissolved

Introduced: 13.02.2014 15:06 | Last update: 05.04.2017 22:45 | Author of description: Marek Derwich

Collapse timeline
  • Foundation / translocation / change of rule / takeover

    1642 r.
  • Dissolution częściowa

    Data anulowania kasaty: 1919 r.
Expand all sections

Name

Main town / village: Podoliniec

Current name(s): Podolínec

Other name(s): węg. Podolin, niem. Pudlein, ros. Подолинец [pol. Podoliniec, ang. Podolinets]

Location

Address, current nationality and administrative affiliation:
  • Słowacka Republika, Spisz, okr. [pow.] Lubowla

Additional location information: w kraju preszowskim

Condition

Condition: brak danych

Religious order

Name of the order: Pijarzy

Full Polish name of the congregation: Zakon Kleryków Regularnych Ubogich Matki Bożej Szkół Pobożnych

Full Latin name of the congregation: Ordo Clericorum Regularium Pauperum Matris Dei Scholarum Piarum

Short Latin name: SchP; SP

Rite: rzymskokatolicki (katolicki)

Type of congregation: Active

Kind of congregation: męskie, kleryckie

Beginnings

Date of foundation / translocation / change of rule / takeover: 1642 r.

Description:

Fundacja Stanisława Lubomirskiego (zm. 1649), przy już istniejącym klasztorze pijarów (tak wg http://pl.wikipedia.org/wiki/Kolegium_Pijar%C3%B3w_w_Podoli%C5%84cu)

Było jednym z najlepszych kolegiów.

W latach 1642-51 książę Stanisław Lubomirski, wojewoda krakowski i starosta spiski ufundował tutaj pierwsze na ziemiach Rzeczypospolitej kolegium pijarów. Na protestanckim wówczas Spiszu miało ono realizować kontrreformacyjne cele. Kościół klasztorny zbudowano w latach 1647-51 w stylu barokowym według projektu wiedeńskiego architekta Pochsbergera, który niezbyt udanie nawiązał do fasady kościoła karmelitów w Nowym Wiśniczu. Ta wąska i bardzo wysoka a przez to nieco archaiczna fasada juz z daleka przykuwa uwagę. Obie jej wieże nakryte są barokowymi hełmami i wznoszą się na wysokość 44 metrów. Jednonawowe wnętrze kościoła z niewyodrębnionym prezbiterium nakrywa sklepienie kolebkowe z lunetami. Dominującym elementem wyposażenia kościoła jest umieszczony w ołtarzu głównym ogromnych rozmiarów obrazWskrzeszenie Piotrowina, namalowany przez Tomasza Dolabellę lub jego warsztat. Obok zawieszone są niewielkie obrazy śś. Józefa Kalasantego i Jana Nepomucena, powyżej zaś św. Jerzy walczący ze smokiem. Interesującym zabytkiem jest też bogato rzeźbiona barokowa ambona. Reszty wyposażenia dopełniają dwa barokowe boczne ołtarze, obraz św. Stanisława zawieszony nad wejściem i ustawiona w prezbiterium drewniana rzeźba Matki Boskiej wykonana w 1951 r. Kolegium pijarów w Podolińcu było słynne nie tylko w Rzeczpospolitej ale również w całej Europie Środkowej. Przez kilka lat przebywał tu Stanisław Konarski, najpierw jako uczeń potem jako nauczyciel poetyki i retoryki. W 1787 r. kolegium zostało odebrane polskim pijarom, a w 1866 r. przekazane zgromadzeniu pijarów węgierskich.  (http://www.zabytkowekoscioly.net/index.php/zagranica/slowacja/81-podoliniec-dawny-kosciol-pijarow-sw-stanislawa)

Entity at the time of the dissolution

Type of independent entity: kolegium

Church dedication: św. Stanisław bp i m.

Nationality and ecclesiastical affiliation at the time of dissolution

Country: Czechosłowacja

Historical region: Spisz

Prowincja / Archimandria: Prowincja polska

Dissolution

Kasaty po 1914 r.
    • Kind: częściowa
    • Data anulowania kasaty: 1919 r.
    • Description:

       Ostatecznie zostało rozwiązane w 1919 r. (http://www.zabytkowekoscioly.net/index.php/zagranica/slowacja/81-podoliniec-dawny-kosciol-pijarow-sw-stanislawa)

      Klasztor pijarów został rozwiązany w 1923, a w 1950 w jego budynku czechosłowackie władze komunistyczne zorganizowały obóz koncentracyjny dla prywatnych rolników.(http://pl.wikipedia.org/wiki/Kolegium_Pijar%C3%B3w_w_Podoli%C5%84cu)

Map

Location: exact

Geolocation: 49.2590 20.5370 (hide map)

Sources of studies (including bibliography)

  • Górniak Marek Robert, Lubomirscy (Stanisław), Encyklopedia katolicka, t. 11: Lu An - "Maryawita", Lublin, 2006, kol. 68
Strony na temat obiektu/ów:
Strony na temat miejscowości:

Foto