Klasztor:
Karmelici, Lipie (Trójca Święta) skasowany

Wprowadzono: 04.12.2012 10:27 | Ost. aktualizacja: 04.07.2016 09:49 | Autor opisu: Marek Derwich

Zwiń oś czasu
  • Fundacja / translokacja / zmiana reguły / przejęcie

    1605 r.
  • Kasata zrealizowana

    Data urzędowa kasaty: 1864 r. Data faktycznej kasaty: 1864 r.
Rozwiń wszystkie sekcje

Nazwa

Główna miejscowość: Lipie

Lokalizacja

Adres/y, obecna przynależność państwowa i administracyjna:
  • Polska/[III] Rzeczpospolita Polska, woj. mazowieckie, pow. grójecki

Dodatkowe informacje o położeniu: gm. Błędów, klasztor nie istnieje

Zgromadzenie

Nazwa zgromadzenia: Karmelici

Inne przyjęte nazwy polskie: karmelici trzewiczkowi

Pełna polska nazwa zgromadzenia: Zakon Braci Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel

Pełna łacińska nazwa zgromadzenia: Ordo Fratrum Beatae Mariae Virginis de Monte Carmelo

Skrócona nazwa łacińska: OCarm

Obrządek: rzymskokatolicki (katolicki)

Typ zgromadzenia: Czynne

Rodzaj zgromadzenia: męskie, kleryckie

Początki

Data fundacji / translokacji / zmiany reguły / przejęcia: 1605 r.

Opis:

wg dokumentu cytowanego przez Rolę-Stężyckiego, fundatorem był Jan Lipski, dziedzic wsi i kollator miejscowej parafii Świętej Trójcy, który po niepowodzeniu fundacji franciszkanów udał się do Krakowa i uzyskał zgodę prowincjała, przebywającego w klasztorze karmelitów na Piasku na fundację, a ojców w tym klasztorze na udział w fundacji. Od razu w tym roku dokonał oficjalnej fundacji poprzez wpis do akt grodzkich czerskich, udział w fundacji. 20 VI 1605 r. bp płocki, Wacław Goślicki wyraził zgodę na fundację oraz "upoważnienia administrowania Sakramentów SS wtymże Kościele Lipskiem".

Po śmierci Jana jego wolę zakwestionował jego brat, Krzysztof Lipski, żądając oddania całej wsi i kościoła. Po interwencji ówczesnego prowincjała karmelitów, Wawrzyńca Lipskiego, u Nuncjusza Ap. i arcb. gnieźnieńskiego, Krzysztof Lipski w 1614 r. zgodził się uszanować wolę brata i przystapił do fundacji.

Późniey iednak xx Karmelici kontentuiąc się połową Wsi Lipia, dobrowolnie drugą połowę Wsi Lipia ustąpili Wmu Christoforowi Lipskiemu którą tenże znowu zapisał Zakonnym Pannom Świętey Brygitty, i tym sposobem stał się ich Fundatorem i w posessyą onę połowę odebrały. I tak Karmelici trzymali swoią a Panny Zakonne swoią połowę aż do Pruskiego Rządu, który to Rząd Pruski obydwie te części w swoią posessyą zabrał i szczupłą bardzo XX Karmelitów z ich części wyznaczył Kompetencyą, to iest: 95 Talarów.

XX Karmelici w dalszym czasie wymurowali dosyć obszerny Kościół strukturą arcywyborną wystawiony, wewnątrz ołtarzami lubo drewniannemi, ale rzeźbą iak naydoslonalszą wyrobionemi, ozdobiony. Także Ambona gustowna, także Konfessyonały, organy naypiękniejsze, naylepszą rezonacyą wydawaiące. Zakrystya także porządna i dosyć obszerna z szufladami do chowania bielizny Kościelney i Apparatów. Kościół XX Karmelitów iest pod Tytułem Tróycy Przenayświętszey.
Pamiątka zaś Poświęcenia czyli Konsekracyi Kościoła i Cmentarza Solenna obchodzi się w drugą niedzielę po Świątkach.
XX Karmelici drewniany przed tym Klasztor mieli, za ich staraniem wymurowali Klasztor i zaczęli go (mimedrate?) przed woynami w Roku 1793 i czwartym rozszerzać, ale woyny i rozruchy zatamowały dokończenia onegoż przybudowania, ...

Placówka w chwili kasaty

Status prawny: samodzielny

Charakter domu samodzielnego: klasztor

Wezwanie kościoła: Trójca Święta

Przynależność państwowa i kościelna w chwili kasaty

Państwo: Polska/[I] Rzeczpospolita Obojga Narodów

Kraina historyczna: Mazowsze

Prowincja / Archimandria: Prowincja wielkopolska pw. Przenajświętszego Sakramentu

Arcybiskupstwo: gnieźnieńskie

Diecezja: płocka

Kasata

Kasaty 1773-1914
    • Rodzaj: zrealizowana
    • Podstawa prawna:
      • Państwo/Rosja/car Aleksander II: ukaz z 8.11.1864 (27.10.1864 starego stylu), zwany ukazem o reformie klasztorów w Królestwie Polskim
    • Data urzędowa kasaty: 1864 r.
    • Data faktycznej kasaty: 1864 r.
    • Opis:

      nareszcie odebranie Dóbr przez Rząd Pruski zatamowało zupełnie, mimo tego iednak przeistoczyli przystawienia owego część iedną na dzwonnicę i onę pokryli.
      Kościół i Klasztor potrzebuią (?) i Reparacyi, na tę reparacyę mieliby XX Karmelici Fundusz gdyby Przyświętny Rząd raczył im zwrócić (oblikurdowaną) kwotę za (Furaże) zaległe przyobiecane.
      (Intra clauentrum) znayduie się Dworzec, staynia spichlerz stodoła roku 1810 wystawiona, iako i dom o czterech izbach wystawiony. Także ogród kilkuset drzewkami zasadzony i naokoło oparkaniony (Rola-Stężycki)

    • Rodzaj: zrealizowana
    • Podstawa prawna:
      • Państwo/Rosja/car Aleksander II: ukaz z 8.11.1864 (27.10.1864 starego stylu), zwany ukazem o reformie klasztorów w Królestwie Polskim
    • Data urzędowa kasaty: 1864 r.
    • Data faktycznej kasaty: 1864 r.
    • Opis:

      nareszcie odebranie Dóbr przez Rząd Pruski zatamowało zupełnie, mimo tego iednak przeistoczyli przystawienia owego część iedną na dzwonnicę i onę pokryli.
      Kościół i Klasztor potrzebuią (?) i Reparacyi, na tę reparacyę mieliby XX Karmelici Fundusz gdyby Przyświętny Rząd raczył im zwrócić (oblikurdowaną) kwotę za (Furaże) zaległe przyobiecane.
      (Intra clauentrum) znayduie się Dworzec, staynia spichlerz stodoła roku 1810 wystawiona, iako i dom o czterech izbach wystawiony. Także ogród kilkuset drzewkami zasadzony i naokoło oparkaniony (Rola-Stężycki)

Mapa

Lokalizacja: przybliżona

Geolokalizacja: 51.8241 20.7058 (zwiń mapę)

Źródła opracowań (w tym bibliografia)

  • Wrzeszcz Maria, Lipie, Encyklopedia katolicka, t. 10: Krzyszkowski - Lozay, Lublin, 2004, kol. 1104-1105
Strony na temat miejscowości: