Klasztor:
Franciszkanie reformowani (reformaci), Brzeziny (św. Franciszek z Asyżu) skasowany

Wprowadzono: 04.12.2012 10:27 | Ost. aktualizacja: 31.05.2016 13:54 | Autor opisu: Marek Derwich

Zwiń oś czasu
  • Fundacja / translokacja / zmiana reguły / przejęcie

    1627 r.
  • Kasata zrealizowana

    Data faktycznej kasaty: 1864 r.
  • Restytucja

    1921 r.
Rozwiń wszystkie sekcje

Nazwa

Główna miejscowość: Brzeziny

Nazwa inna/e: Brzeziny Łódzkie; Löwenstadt; ros. Бжезины [pol. Bżeziny, ang. Bzheziny]; ukr. Бжезіни [pol. Bżeziny, ang. Bzheziny]

Lokalizacja

Adres/y, obecna przynależność państwowa i administracyjna:
  • Parafia św. Franciszka z Asyżu i klasztor franciszkanów (klasztor reformatów), Parafia św. Franciszka z Asyżu i klasztor franciszkanów, ul. Reformacka 1, 95-060, Brzeziny, Polska/[III] Rzeczpospolita Polska, woj. łódzkie, pow. brzeziński

Dodatkowe informacje o położeniu: na wschód od Łodzi, nad rz. Mrożycą

Stan zachowania

Stan zachowania: ob. funkcjonuje

Czy obiekt​/​y istnieje?: rezydencja reformatów z parafią, dawny zespół klasztorny zachowany

Zgromadzenie

Inne przyjęte nazwy polskie: reformaci; franciszkanie

Pełna polska nazwa zgromadzenia: Bracia mniejsi franciszkanie

Pełna łacińska nazwa zgromadzenia: Ordo Fratrum Minorum Strictioris Observantiae Reformatorum

Skrócona nazwa łacińska: OFMRef

Obrządek: rzymskokatolicki (katolicki)

Typ zgromadzenia: Czynne

Rodzaj zgromadzenia: męskie, habitowe, mendykanckie

Początki

Data fundacji / translokacji / zmiany reguły / przejęcia: 1627 r.

Opis:

Zaproszeni przez Kaspra Lasockiego; drewniany  klasztor - fundował Adam Węzyk, kościół - fundował Marcin Wielkowski. Konsekracja kościoła 28.08.1639 r. (bp włocławski Maciej Lubieński)..
"Obecny kościół, wystawiony na miejscu poprzedniego staraniem Adama Lasockiego i jego żony Teofili, konsekrował sufragan włocławski Andrzej Albinowski 28 VIII 1700 r. Budynek klasztorny wznoszono etapami z ofiar różnych dobrodziejów. W 1736 r. zabudowania klasztorne opasano murami. W latach 1755 – 1763 świątynia otrzymała jednolite wyposażenie wnętrza, dzieło snycerza Józefa Eglaunera." (Schematyzm, s. 92)

Państwo: Polska/[I] Rzeczpospolita Obojga Narodów

Jednostka podziału administracyjnego: woj. sieradzkie

Kraina historyczna: ziemie: łęczycka, sieradzka, wieluńska

Prowincja / Archimandria: Prowincja wielkopolska pw. św. Antoniego z Padwy

Arcybiskupstwo: gnieźnieńskie

Diecezja: włocławska [kujawska; kujawsko-pomorska]

Placówka w chwili kasaty

Status prawny: samodzielny

Charakter domu samodzielnego: klasztor

Wezwanie kościoła: św. Franciszek z Asyżu

Dzieje

1818 r. - zmiana przynależności kościelnej
  • Diecezja: warszawska
1920 r. - zmiana przynależności kościelnej
  • Diecezja: łódzka
1953 - 2008 r. - inne
  • Opis:

    "podejmowano szereg prac restauracyjnych i uzupełniających, które prowadzi się do dzisiaj, m. in. adaptując nie wykończone jeszcze wschodnie skrzydło klasztoru, w którym wystawiono salę teatralno-kinową „Pokój i Dobro”. W obrębie murów klasztornych powstał parking dla wiernych przyjeżdżających do klasztoru. W ogrodzie urządzono boiska sportowe. 7 lutego 2009 r. poświęcono odrestaurowany wg przedwojennych planów ołtarz główny kościoła, którego patronem jest św. Franciszek.
    30 listopada 2008 r. dekretem Ks. Abp Władysława Ziółka, Metropolity Łódzkiego erygowano przy klasztorze parafię pw. św. Franciszka z Asyżu." (http://franciszkaniebrzeziny.pl/historia/franciszkaniewbrzezinach.php)

1921 - 1952 r. - inne
  • Opis:

    "Franciszkanie prowincji Matki Bożej Anielskiej objęli kościół i klasztor w 1921 r. W czasie II wojny światowej w roku 1941, Niemcy usunęli zakonników, a kościół zamienili na skład ubrań i amunicji. Dnia 19 stycznia 1945 r. okupanci podpalili zabudowania. Wypaliło się wnętrze kościoła oraz uległ zniszczeniu klasztor. Odrestaurowano je w latach 1947 – 1952" (Schematyzm, s. 92)

Przynależność państwowa i kościelna w chwili kasaty

Państwo: Rosja/Carstwo Rosyjskie, Cesarstwo Rosyjskie

Jednostka podziału administracyjnego: Królestwo Polskie (Kongresowe, Kraj Przywiślany)

Kraina historyczna: ziemie: łęczycka, sieradzka, wieluńska

Prowincja / Archimandria: Prowincja wielkopolska pw. św. Antoniego z Padwy

Arcybiskupstwo: warszawskie

Diecezja: warszawska

Kasata

Kasaty 1773-1914
    • Rodzaj: zrealizowana
    • Podstawa prawna:
      • Państwo/Rosja/car Aleksander II: ukaz z 8.11.1864 (27.10.1864 starego stylu), zwany ukazem o reformie klasztorów w Królestwie Polskim
    • Data faktycznej kasaty: 1864 r.
    • Opis:

      "Kościół obsługiwał kapłan diecezjalny i on też zajmował część klasztoru. Kilka cel narożnych na piętrze przerobiono na cerkiew. W pozostałej części zabudowań mieściły się urzędy starostwa" (Schematyzm, 92).

Restytucja

Mapa

Lokalizacja: dokładna

Geolokalizacja: 51.7988 19.755 (zwiń mapę)

Źródła opracowań (w tym bibliografia)

  • Schematyzm Prowincji Matki Bożej Anielskiej OO. Franciszkanów-Reformatów w Polsce, Kraków, 1971, s. 72, 92

Foto

Widok fasady. 7.10.2012.  Za: https://pl.wikipedia.org/wiki/Parafia_%C5%9Bw._Franciszka_z_Asy%C5%BCu_w_Brzezinach_%C5%81%C3%B3dzkich#/media/File:Brzeziny,_ko%C5%9Bci%C3%B3%C5%82_pw._%C5%9Bw._Franciszka_z_Asy%C5%BCu.jpg [Radoslaw Szalkowski]